TOLEDO MIJN 71STE VERJAARDAG

Dit is de meest curieuze verjaardag geworden die ik heb meegemaakt. Na het ontbijt in Trujillo zijn we in de bus gestapt.  We waren nauwelijks vertrokken om 10:15 of het hele gezelschap hief het Lang zal hij leven aan. Vervolgens ontving ik van Francis haar gelukwensen namens het bestuur van de NCCS. Het werd een mooie rit met uitzicht op de besneeuwde toppen van de Sierra de Gredos. Onderweg gaf Francis ons veel interessante informatie. Zij sprak onder meer over de stad Cuenca en Don Quichot van Cervantes (09:23). Ik citeer: “We hebben hier een jarige aan boord die president is van Instituut Cervantes. En zoals u waarschijnlijk weet de schrijver Miguel Cervantes heeft het wereldberoemde Don Quichotverhaal geschreven. Het is het eerste boek dat is verschenen in het echt Spaans. Daarvoor werden alleen uit het Latijn boeken gepubliceerd. De eerste is gepubliceerd in het jaar 1605 en het tweede deel in 1615. Het is dus een boek dat voor het eerst is geschreven in een moderne Europese taal. “Het vertelt de komische reisavonturen van een oude edelman die denkt dat hij een dolende ridder is. Deze hoofdpersoon, Don Quichot, is het stereotype van de idealist, een dwaze held die zich met goede bedoelingen maar onpraktische daden min of meer belachelijk maakt.” Ik moet het nu even voorlezen. Maar ik weet nog wel dat het boek heel controversieel was. In 1624 verboden in Portugal door de Spaanse overheersers. De Spanjaarden overheersten toen Portugal. In 1640 werd het ook verboden in Spanje door de Inquisitie. Uitgevonden door Isabella en Ferdinand in het jaar 1492. Dat heeft bijna 400 jaar geduurd. Tot 1878. Waarom is don Quijote verboden? Wegens één zin: “Werken van liefdadigheid die achteloos worden gedaan hebben geen waarde”. Het werd gezien als een persiflage op de contrareformatie. Francis leest vervolgens een stukje voor: “Door het lezen van te veel ridderromans is de hidalgo (laagste adellijke rang in Spanje) Alonso Quijano zijn verstand kwijtgeraakt. Denkend dat hij zelf een dolende ridder is, verlaat hij onder de naam Don Quichot van La Mancha (naar zijn geboortestreek) zijn huis en begint een dwaaltocht over de wegen en het platteland van Spanje. Gezeten op zijn “strijdros” Rocinante, in feite een oude, uitgemergelde boerenknol die hij ophemelt tot raspaard, en gehuld in een oud verroest harnas en een papieren helm, trekt hij ten strijde tegen alle soorten van onrecht en onrechtvaardigheid. Door het stellen van goede daden hoopt hij beroemd te worden en zo in de gunst te komen van zijn grote liefde, de wonderschone Dulcinea. De queeste naar deze hoofse en begeerlijke prinses, die in feite zijn idealisering is van Aldonza Lorenzo, een eenvoudige boerendochter uit het naburige dorp El Toboso, die hij nog nooit heeft gezien, en die vermoedelijk zelfs niet eens bestaat, is een parodie op het genre van de amour lointain. Op zijn trektocht wordt Don Quichot vergezeld door zijn buurman en dienaar Sancho Panza. Sancho is een kleine boer, analfabeet maar niet dom, met veel en lekker eten en drinken als zijn belangrijkste interesses. Sancho weet dat z’n meester niet helemaal goed bij z’n hoofd is en betitelt hem als de “Ridder van de droevige figuur”, maar toch volgt hij hem, want zijn zwakheid voor de aardse geneugten maakt dat hij gelooft in de grote beloning die Don Quichot hem in het vooruitzicht stelt. Dat Don Quichot behoorlijk in de war is blijkt als hij herbergen aanziet voor kastelen, geestelijken voor schurken (kritiek op de kerk), windmolens voor reuzen, een hoertje voor een prinses, een kudde schapen voor een leger (kritiek op het kuddegedrag van mensen)… Zo bevrijdt hij ook enkele “staatsgevaarlijke misdadigers” (mensen die omwille van een afwijkende mening gevangen werden gezet) en gaat hij flink tekeer tegen een begrafenisstoet. Maar zijn waanideeën stuiten steevast op de nuchterheid, de voorzichtigheid en de spreekwoorden van Sancho. Deze botsing tussen de ideale en fictieve wereld van Don Quichot en de werkelijke wereld van Sancho is een hoofdthema van het boek en meteen ook de bron van een groot deel van zijn humor. Al reizend ontmoeten Don Quichot en Sancho veel verschillende personages, van herders tot edelen, van misdadigers tot priesters, van gegriefde vrouwen en jaloerse mannen tot hitsige meiden en dolle verliefden. Een ander hoofdthema van de roman wordt hier duidelijk: de liefde. In de ridderromans komt alleen de hoofse liefde voor; Cervantes laat zien dat er veel meer is: van versmade liefde tot overspel, van ideale vriendschap tot onmogelijke liefde, van zuivere aanbidding tot pure lust.” Etc.  We reden gedurende ca. 2 uur via Talavera de la Reina naar Toledo oftewel Toletum (Latijn), Tulaytulah (Arabisch) en in het Joods Spaans Toldoth.  Het wordt volgens Francis “De Stad met de Drie Culturen” genoemd, er woonden eeuwenlang christenen, moren en joden vreedzaam naast en met elkaar. De stad ligt op de rechteroever van de Taag, op een heuvel met een hoogte van honderd meter boven de rivier. Deze hoogte hebben wij overbrugd via de ‘nuevas escaleras’. Op het Zocodover aangekomen heb ik mij direct naar het standbeeld van Cervantes begeven en vervolgens op een terras aan het Zocodover de lunch genuttigd. Na de lunch zijn we door onze lokale gids Adolfo mee genomen door het fascinerende historische centrum gevolgd door een bezoek  aan de wereldberoemde kathedraal met doeken van El Greco, de grootste monstrans van Spanje en waar dagelijks 9 missen gehouden worden! Daarna volgde de panoramische tour langs de oevers van de Taag. Na het diner in ons hotel volgde de kers op de taart! Francis had een oude herberg ‘venta’ ontdekt waar onze chauffeur Pablo ons naartoe heeft gebracht om mijn verjaardag te vieren. Bij het vertrek zat de stemming er al direct flink in. Onze voorzitter Wilmar Bliek heeft bij deze gelegenheid een paar speciale songs ten gehore gebracht waarvan ik er van één de zelf geschreven tekst citeer:

“’Weet u of u John al kent ‘t Is een heel speciale vent Die als ik het goed begreep Van de adel alles weet Eén van hen is heel speciaal De mooiste van hen allemaal Ja, dat is Prinses Diana

Alexander, Máxima  Felipe en Letizia  John die kent ze stuk voor stuk Hun misère, hun geluk Eén die is wel heel speciaal De liefste van hen allemaal Ja, dat is Prinses Diana

John houdt veel van Beatrix En Margriet is ook niet niks Bij het Spaanse Koningshuis  Is John al jaren kind aan huis Maar één is er wel heel speciaal De mooiste van hen allemaal Ja, dat is Prinses Diana

Letizia die mooie meid Don Quichote door haar verleid Ze maakte hem daar president Zodat iedereen hem kent Maar slechts één is heel speciaal De liefste van hen allemaal Ja, dat is Prinses Diana Diana, Diana, Diana

Ik ben er niet zeker van of ik de tekst helemaal juist heb weergegeven. Maar ik ben Wilmar eindeloos dankbaar voor deze weergave van de werkelijkheid.

VIDEOVERSLAG TOLEDO